طراحی مدل توسعه کارآفرینی دیجیتال درشرکت‌های دانش بنیان کوچک و متوسط با تاکید بر سیاست‌های اقتصاد مقاومتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری تخصصی ، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 (نویسنده مسئول)، گروه مدیریت صنعتی،واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران،ایران

3 استادیار، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

مهم‌ترین شاخص‌های تحقق بند اول و دوم سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، توسعه کارآفرینی در شرکت‌های دانش بنیان است. درسال‌های اخیر، فناوری اطلاعات به کمک کارآفرینی آمده و مبحث کارآفرینی دیجیتال مطرح شده است. با شیوع کووید-19 و وجود تحریم‌ها،  ضرورت توسعه این نوع کارآفرینی بیش از پیش احساس می‌شود. هدف از این پژوهش طراحی مدلی برای توسعه کارآفرینی دیجیتال در شرکت‌های دانش بنیان کوچک و متوسط، در چارچوب سیاست‌های اقتصاد مقاومتی از منظر مقام معظم رهبری مبنی بر استفاده از ظرفیت‌های درونی و پیشتازی اقتصاد دانش بنیان است.
این پژوهش با مطالعه عمیق ادبیات موضوع، تعداد 147کد مربوط به توسعه کارآفرینی دیجیتال را شناسایی و با استفاده از روش‌های کیفی تحلیل مضمون و مصاحبه عمیق نیمه ساختار یافته، با استفاده از نرم افزاMAXQDA ، این کدها را به 29 مضمون پایه و7 مضمون سازمان دهنده تبدیل کرد. در مرحله بعد با استفاده از روش مدل­سازی ساختاری تفسیری، به مدل­سازی مضامین سازمان دهنده و مضامین پایه پرداخته و مدل نهایی توسعه کارآفرینی دیجیتال را در سه بعد زمینه‌ای، ساختاری و محتوایی ارائه  نمود.
نتایج نشان داد عوامل بعد زمینه‌ای با بیشترین تأثیرگذاری و عوامل بعد ساختاری با بیشترین تأثیرپذیری، نقش مهمی را در توسعه کارآفرینی دیجیتال در شرکت‌های دانش‌بنیان کوچک و متوسط دارا هستند. همچنین پیشنهاد می‌شود به‌منظور افزایش روند توسعه در این شرکت‌ها، در زمان تدوین استراتژی نوآوری محصولات/خدمات، مدل کسب‌وکار دیجیتال و پیکربندی منابع به‌عنوان عوامل ساختاری با بیشترین تأثیرپذیری، به نقش  عوامل زمینه‌ای و محتوایی با بیشترین تأثیرگذاری، توجه ویژه شود.

کلیدواژه‌ها